KIẾN THỨCHƯỚNG DẪN
Incoterms 2020:
Doanh nghiệp cần lưu ý điều gì?
HẢI QUAN & CHỨNG TỪ
7 PHÚT ĐỌC
Incoterms giúp xác định trách nhiệm, chi phí và rủi ro giữa các bên trong quá trình giao nhận hàng hóa. Việc hiểu đúng điều kiện áp dụng giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch logistics.

Incoterms là gì?
Incoterms (International Commercial Terms) là bộ quy tắc quốc tế do Phòng Thương mại Quốc tế (ICC) ban hành, quy định trách nhiệm của người mua và người bán trong giao dịch thương mại quốc tế. Phiên bản hiện hành là Incoterms 2020.
Incoterms không thay thế hợp đồng mua bán, nhưng giúp các bên thống nhất cách hiểu về điểm giao hàng, phân bổ chi phí và thời điểm chuyển giao rủi ro — những yếu tố then chốt trong kế hoạch logistics.
Incoterms quy định những gì?
Mỗi điều kiện Incoterms xác định ba nhóm trách nhiệm chính giữa người mua và người bán:
- Điểm giao hàng và thời điểm chuyển giao rủi ro
- Phân chia chi phí vận chuyển, bảo hiểm và thủ tục liên quan
- Trách nhiệm về chứng từ, khai báo và thủ tục hải quan
Điểm chuyển giao rủi ro
Rủi ro về hàng hóa được chuyển từ người bán sang người mua tại một điểm cụ thể — có thể là kho xuất, cảng xếp hàng, cảng đích hoặc địa điểm giao cuối cùng, tùy theo điều kiện được chọn.
LƯU Ý Incoterms chỉ áp dụng khi được ghi rõ trong hợp đồng hoặc chứng từ giao dịch. Việc không ghi đầy đủ tên điều kiện và địa điểm cụ thể có thể dẫn đến hiểu nhầm về trách nhiệm.
Các điều kiện Incoterms thường gặp
Incoterms 2020 gồm 11 điều kiện, được nhóm theo phương thức vận chuyển. Dưới đây là so sánh một số điều kiện phổ biến trong giao dịch xuất nhập khẩu:
| Điều kiện | Nhóm | Điểm chuyển giao rủi ro | Phù hợp |
|---|---|---|---|
| EXW | Mọi phương thức | Tại cơ sở người bán | Người mua chủ động toàn bộ vận chuyển |
| FOB | Đường biển / đường thủy nội địa | Trên tàu tại cảng xếp | Xuất khẩu đường biển phổ biến |
| CIF | Đường biển / đường thủy nội địa | Trên tàu tại cảng xếp | Người bán lo cước và bảo hiểm đến cảng đích |
| DAP | Mọi phương thức | Tại địa điểm giao hàng đích | Giao hàng đến kho người mua |
Việc lựa chọn điều kiện phù hợp phụ thuộc vào phương thức vận chuyển, mức độ chủ động của từng bên và cấu trúc chi phí logistics mà doanh nghiệp muốn kiểm soát.
Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi áp dụng?
Trước khi ghi Incoterms vào hợp đồng hoặc chứng từ, doanh nghiệp nên xem xét các điểm sau:
- Ghi đầy đủ tên điều kiện, phiên bản (2020) và địa điểm hoặc cảng cụ thể
- Xác định phương thức vận chuyển phù hợp với nhóm điều kiện được chọn
- Phối hợp với đơn vị logistics để đảm bảo phân công trách nhiệm thực tế khớp với điều kiện đã thỏa thuận
- Kiểm tra yêu cầu chứng từ và thủ tục hải quan liên quan đến điều kiện giao nhận
LƯU Ý Một số điều kiện như FOB, CIF chỉ áp dụng cho vận chuyển đường biển và đường thủy nội địa. Sử dụng nhầm nhóm điều kiện có thể gây tranh chấp về trách nhiệm.
ĐIỂM CẦN LƯU Ý
Những điểm quan trọng
trước khi áp dụng Incoterms.
01
Incoterms không thay thế hợp đồng mua bán.
02
Cần ghi rõ địa điểm hoặc cảng được chỉ định.
03
Doanh nghiệp cần hiểu điểm chuyển giao chi phí và rủi ro.
